Recenzja raportu 'WordPress IN 2025' - Stracona szansa na przejrzystość

Społeczność WordPressa od lat ceni otwartość, współpracę i szczerą dyskusję. Dlatego gdy 15 lutego 2025 roku na oficjalnym blogu WordPress.org pojawił się tekst zatytułowany “WordPress in 2025”, wielu z nas liczyło na pełny przegląd stanu platformy i jej przyszłości. To, co dostaliśmy, w naszej ocenie bardziej przypomina dopracowaną prezentację sprzedażową dla dużych firm niż analizę stanu projektu. Podobnie jak Karol K z WPShout, byliśmy rozczarowani wybiórczym doborem tematów i tym, co raport pomija.

Wersja skrócona: problemem nie jest to, że raport mówi o WordPressie w segmencie enterprise. Problemem jest to, że przedstawia ten jeden kąt tak, jakby był całą historią, i to na stronie, którą większość czytelników traktuje jako głos projektu.

Poniższe sekcje rozdzielają trzy rzeczy. Najpierw to, co raport faktycznie mówi, z cytatami. Potem fakty, które pomija, każdy z pierwotnym źródłem. Na końcu naszą krytykę, która jest opinią i jest tak oznaczona.

#Kto napisał raport WordPress in 2025 i czego dotyczy

Wpis na WordPress.org jest podpisany nazwiskiem Noel Tock i prowadzi do 15-stronicowego PDF-a o tytule WordPress in 2025 and the massive enterprise opportunity it presents. Strona “O autorze” w PDF-ie przedstawia Tocka jako “współwłaściciela wiodącej agencji enterprise WordPress Human Made” (tłumaczenie własne). Dokument nie jest raportem WordPress Foundation i nie jest częścią corocznej serii. Wcześniejsza wersja tego artykułu nazywała go “dorocznym raportem WordPress Foundation”; to było błędne i zostało poprawione. To esej właściciela jednej agencji, opublikowany na blogu projektu.

PDF ma pięć numerowanych rozdziałów (tytuły w oryginale):

1. The CMS trade: long open-source, short proprietary
2. The most advanced no-code editor on the market
3. The 100x play: AI and the rebirth of WordPress
4. Headless is dead, long live headless
5. How you can get the most out of WordPress in 2025

Dwie strony reklamują też WP:25, bezpłatną wirtualną konferencję 6 marca 2025 roku “dla zespołów enterprise” (tłumaczenie własne), z punktem programu o wynikach badania “Stan enterprise WordPress 2025” (tłumaczenie własne). Podtytuł PDF-a sam wskazuje odbiorcę: duże firmy. Czytany w ten sposób dokument jest spójny. Czytany jako raport o “WordPressie w 2025 roku” jest wąski.

#Co faktycznie mówi raport WordPress in 2025

Pierwszy rozdział dowodzi, że open source przetrwa dekoniunkturę lepiej niż dostawcy zamkniętego oprogramowania. Tock pisze: “Prawdziwe open source po prostu potrafi przetrwać cykle rynkowe i dalej wprowadzać innowacje w okresach dużej zmienności, podczas gdy inni, zamknięci dostawcy w końcu stoją w miejscu” (tłumaczenie własne). Na poparcie podaje przykłady historyczne (Apache wyprzedzający Microsoft IIS, MySQL i PostgreSQL zyskujące wobec Oracle) i wykres finansowania zamkniętych dostawców CMS.

Jedyna liczba w dokumencie dotycząca samego WordPressa opisuje edytor blokowy: “łącznie 34 tys. commitów w repozytorium” (tłumaczenie własne), z przypisem do repozytorium Gutenberga na GitHubie. Raport wymienia nowe lub odświeżone wdrożenia WordPressa dla “NASA, Disneya, CNN, The New York Post, Harvardu i Amnesty International” (tłumaczenie własne). Wcześniejsza wersja tego artykułu przypisywała raportowi statystyki udziału w rynku, liczby wtyczek, motywów, WordCampów i języków oraz przykłady The Times i TechCrunch. Żadnej z tych rzeczy w raporcie nie ma, więc je usunęliśmy.

Drugi rozdział dotyczy Full Site Editing. Rekomendowane “działanie dla enterprise” (tłumaczenie własne) brzmi: “Całkowicie wyeliminujcie potrzebę zespołów deweloperskich, zwłaszcza przy mikrostronach, landing page’ach itp.” (tłumaczenie własne).

Trzeci rozdział dotyczy AI. Kluczowy fragment mówi, że WordPress może zbudować “ekscytujący, wieloagentowy ekosystem niezależny od konkretnego LLM, który stanowi inteligentny system operacyjny treści” (tłumaczenie własne). Wcześniejsza wersja tego artykułu cytowała frazę “AI-driven content workflows” jako pochodzącą z raportu. W raporcie jej nie ma; jest “multi-agent”.

Czwarty rozdział broni podejścia hybrydowego: szablony CMS “dla 90% długiego ogona i 10% headless dla części o dużym ruchu i dużej interaktywności” (tłumaczenie własne). Contentful Studio, Sanity Studio i dotCMS Universal Visual Editor nazywa “bardzo podstawowymi implementacjami edytora blokowego” (tłumaczenie własne).

Dokument trzy razy kieruje czytelnika do agencji autora: “Współpracujcie z partnerami takimi jak my przy audycie obecnej platformy”, “Współpracujcie z agencją taką jak nasza” oraz “Porozmawiajcie z agencją taką jak nasza” (tłumaczenie własne). Kończy się zdaniem, że “my w Human Made jesteśmy niesamowicie podekscytowani nowym rokiem” (tłumaczenie własne).

#Czego brakuje w raporcie WordPress in 2025

To, czego w raporcie brakuje, mówi tyle samo, co to, co się w nim znalazło. Przeszukanie tekstu PDF-a nie znajduje ani jednej wzmianki o WP Engine, governance, WordPress Foundation, programie Five for the Future, małych firmach ani freelancerach. Kontrybutorzy pojawiają się raz, jako “niesamowita populacja kontrybutorów” (tłumaczenie własne), która mogłaby zbudować funkcje AI. Poniżej obszary, w których ta luka naszym zdaniem waży najwięcej.

#Zarządzanie WordPressem i kondycja kontrybutorów

Miesiące przed publikacją to okres otwartego konfliktu o to, jak prowadzony jest projekt. Raport o tym nie wspomina. Jak radzą sobie kontrybutorzy? Jaki jest stan zaangażowania wolontariuszy w rosnącym ekosystemie komercyjnym? Te pytania są ważne dla deweloperów, projektantów i użytkowników, którzy utrzymują WordPressa przy życiu, a tutaj ich nie ma.

#Spory wokół WordPressa w 2024 i 2025 roku

Katalog wtyczek, licencja na znak towarowy i rola Automattic były w sądzie, gdy raport się ukazał. To nie są przypisy; wpływają na zaufanie i adopcję. Ignorując je, raport daje niepełny obraz, co podważa jego wiarygodność jako “oficjalnego” dokumentu. Oś czasu w następnej sekcji pokazuje, co już się wtedy wydarzyło.

#WordPress dla małych firm i freelancerów

WordPress to nie tylko enterprise. To podstawa niezliczonych małych firm, blogerów i freelancerów. Raport skupiony na dużych wdrożeniach pomija ten segment. Co z ich wyzwaniami, jak rosnące koszty hostingu czy przyzwyczajanie się do edytora witryny? W naszej pracy agencyjnej wielu klientów nadal wybiera page buildera zamiast Full Site Editing, a raport nie pyta dlaczego. Ich historia też zasługuje na głos.

#Edytor blokowy, Full Site Editing i wydajność

Raport opiera się na hasłach takich jak “wieloagentowy” i “inteligentny system operacyjny treści” (tłumaczenie własne). Integracja AI jest ciekawa, ale bez kontekstu pozostaje mglista. Co z praktycznym rozwojem edytora blokowego, poziomem adopcji Full Site Editing czy pracą nad wydajnością? Te zmiany dotykają użytkowników codziennie, a raport poświęca im mniej miejsca niż wizji AI.

#WordPress Foundation i pieniądze

Raport nie wyjaśnia, jak powiązane są WordPress Foundation, WordPress.org i Automattic, a właśnie tego czytelnik “oficjalnego” tekstu na WordPress.org mógłby oczekiwać. Cytowane niżej postanowienie sądu odnotowuje, że Matt Mullenweg określa siebie jako indywidualnego właściciela domeny wordpress.org i jednego z dyrektorów-założycieli Foundation, a Foundation jest właścicielem znaków towarowych WordPress. Raport o stanie projektu mógł wyjaśnić tę strukturę w jednym akapicie.

#Co wydarzyło się między WP Engine a Automattic przed raportem

Fakty poniżej pochodzą z wpisów na WordPress.org i z postanowienia o zabezpieczeniu z 10 grudnia 2024 roku w sprawie WPEngine, Inc. v. Automattic Inc., sygn. 3:24-cv-06917, Sąd Okręgowy USA dla Północnego Dystryktu Kalifornii (akta na CourtListener). Twierdzenia, które postanowienie przypisuje oświadczeniu jednej ze stron, są tak oznaczone.

Postanowienie z 10 grudnia zobowiązało pozwanych do przywrócenia w ciągu 72 godzin dostępu WP Engine do wordpress.org “w stanie z 20 września 2024 roku” (tłumaczenie własne) oraz do usunięcia listy klientów WP Engine opublikowanej na stronie-trackerze. W sprawie Secure Custom Fields postanowienie odnotowuje stanowisko WP Engine (że wpis wtyczki zmieniono bez jego zgody) i stanowisko Mullenwega (że łatka bezpieczeństwa od WP Engine była niekompletna). Sąd ważył te stanowiska na etapie wstępnym; nie rozstrzygnął sprawy.

Raport ukazał się dwa miesiące po tym postanowieniu. Nie wspomina o sporze w ogóle. Ktoś, kto czyta tylko raport, nie dowie się, że dostęp do katalogu wtyczek był właśnie przedmiotem federalnego zabezpieczenia.

#Ile firmy wnoszą w ramach Five for the Future

Five for the Future to program, w którym firmy deklarują czas pracowników na rzecz projektu WordPress. Według oświadczenia Mullenwega, streszczonego w postanowieniu sądu, uruchomił go w 2014 roku, a WP Engine dołączył w 2020. Na WordCamp US 2024 Mullenweg mówił, że zadeklarowany czas WP Engine spadł z 47 do 40 godzin tygodniowo; postanowienie podaje to jako jego wypowiedź.

9 stycznia 2025 roku Automattic napisał, że “ograniczy sponsorowany wkład w projekt WordPress” i zrówna się z deklaracją WP Engine, “czyli około 45 godzin tygodniowo” (tłumaczenie własne). Dodał: “Historycznie skromny wkład WP Engine uwydatnia nierównowagę, którą trzeba wyrównać dla dobra WordPressa” (tłumaczenie własne).

Strona deklaracji Five for the Future pokazywała 306 deklaracji, gdy sprawdziliśmy ją 12 października 2026 roku, a przy Automattic 2156 godzin tygodniowo. To dzisiejsza liczba, nie ta obowiązująca w lutym 2025 roku.

Nic z tego nie trafiło do raportu, choć zapowiedź Automattic była publiczna pięć tygodni przed jego publikacją. Dla dokumentu, który twierdzi, że WordPress wyprzedzi zamkniętych dostawców w innowacjach, liczebność kontrybutorów jest zmienną kluczową. Naszym zdaniem jej pominięcie to najwyraźniejsza luka w raporcie.

#Jak duży jest WordPress w 2025 i 2026 roku

Raport nie podaje żadnego udziału w rynku. Liczby poniżej pochodzą z trzech różnych źródeł i mają różne podstawy, więc nie należy ich mieszać:

Po stronie technicznej dane o wersjach, na których opiera się wordpress.org/about/stats, pokazywały 12 października 2026 roku 61,35% raportujących stron na WordPressie 7.1 i 16,4% wciąż na PHP 7.4, gałęzi, którą PHP od 28 listopada 2022 roku wymienia jako niewspieraną na stronie gałęzi bez wsparcia. Taką liczbę raport o stanie platformy może wykorzystać: mówi, ile stron jest aktualnych, a ile działa na niewspieranej gałęzi PHP. Co dalej w core, opisujemy w roadmapie WordPressa 7.1.

#Czy raport WordPress in 2025 to marketing enterprise

Ta sekcja to nasza opinia. Krytyka Karola K na WPShout trafia w sedno: to wygląda jak PR dla dużych firm przebrany za raport branżowy. Napisał, że tekst “powinien nosić tytuł «WordPress w sektorze enterprise w 2025 roku» i zostać opublikowany na stronie Human Made” oraz że “powinien być oznaczony jako reklama albo jakaś forma «treści partnerskiej»” (tłumaczenie własne). Zgadzamy się z obiema uwagami. Publikacja na WordPress.org daje tekstowi aurę autorytetu, ale jego zakres pasuje bardziej do klientów Human Made niż do całej społeczności. Platformy open source żyją z przejrzystości, a ten dokument wybiera sukcesy i omija trudniejsze realia. Prawdziwy raport o stanie platformy miałby słabe strony obok mocnych i porównanie z poprzednimi latami.

Dla kupujących z segmentu enterprise to przekonująca oferta: WordPress jest dojrzały, rozszerzalny i gotowy dla dużych organizacji. Ale dla reszty z nas (deweloperów w Polsce, właścicieli małych agencji czy hobbystów) to stracona okazja, by uczciwie ocenić, gdzie WordPress jest. Trzy zachęty do zatrudnienia “agencji takiej jak nasza” (tłumaczenie własne) przesuwają ten tekst z analizy do reklamy.

#Co powinien zawierać raport o stanie WordPressa

Reprezentatywny raport “WordPress in 2025” mógł zrównoważyć perspektywę enterprise z realiami społeczności. Oto nasza lista życzeń:

• Adopcja według segmentów: poza dużymi markami, jak z WordPressa korzystają małe strony, sklepy i organizacje non-profit, ze źródłowymi danymi o udziale jak te powyżej.
• Zarządzanie projektem: kto podejmuje decyzje, jak powiązane są Foundation, WordPress.org i Automattic, i jak społeczność może wpływać na kierunek.
• Kontrybucja: godziny w Five for the Future, liczba kontrybutorów na wydanie i co zmieniło się po styczniu 2025 roku.
• Kondycja techniczna: używane wersje i gałęzie PHP, wydania bezpieczeństwa, praca nad wydajnością w core i zgodność wsteczna.
• Regulacje w UE: raport nie mówi nic o RODO ani o Europejskim akcie o dostępności, które dotyczą każdego właściciela strony w Europie.
• Nastroje użytkowników i deweloperów: ankiety, a nie anegdoty.
• Roadmapa: co jest planowane w core i w edytorze, z datami.

Takie tematy przydałyby się czytelnikom WPPoland.com, którzy oczekują produktu, roadmapy i kontekstu społeczności w jednym miejscu zamiast prezentacji sprzedażowej.

#Jak ocenić oficjalny raport o WordPressie

Powyższa krytyka daje się zamienić w trzy kontrole, które zajmują około piętnastu minut.

Zacznij od zakresu. Sprawdź, co raport deklaruje, że reprezentuje, i dla kogo wydaje się napisany. “WordPress in 2025” rościł sobie prawo do całego projektu, a był napisany dla kupujących z segmentu enterprise. Ta rozbieżność to sedno zarzutu.

Potem szukaj pominięć, przykładając raport do szerszego ekosystemu. Lista z tego roku działa jako szablon: zarządzanie projektem, spór z WP Engine, poziom kontrybucji, małe firmy i samodzielni użytkownicy oraz praktyczne zmiany, jak praca nad edytorem blokowym, adopcja Full Site Editing i wydajność.

Na koniec oceń ujęcie. Zapytaj, czy dokument jest szeroką analizą, rzecznictwem czy pozycjonowaniem rynkowym, i sprawdź, gdzie go opublikowano i kto go napisał. Raport właściciela agencji, umieszczony na WordPress.org, niesie autorytet projektu, a odzwierciedla klientelę jednej firmy. Żadna z tych kontroli nie wymaga zgadzania się z wnioskami ani ich odrzucania. Mówią tylko, jak dużą część ekosystemu dokument obejmuje.

#Mocne strony i ograniczenia raportu WordPress in 2025

Raport “WordPress in 2025” ma swoje zalety. Pokazuje realne mocne strony, jak odporność open source, tempo rozwoju edytora blokowego i pozycję w segmencie enterprise, i warto je docenić. Jednak wąska perspektywa i pominięcia sprawiają, że czyta się go mniej jak zasób dla społeczności, a bardziej jak narzędzie marketingowe. Dla platformy zbudowanej na inkluzywności to rozczarowanie.

Na WPPoland.com będziemy dalej opisywać pełną historię WordPressa: sukcesy w enterprise, wyzwania społeczności i fakty stojące za jednym i drugim. Raporty o stanie WordPressa powinny odzwierciedlać wszystkich jego użytkowników, nie tylko tych z sal zarządu.